Oorlog
Bellevue Lunchtheater
Helikoptergeronk, mitrailleurgeratel, het geluid van een inslaande bom. Iemand kruipt moeizaam over een heuveltje midden op de speelvloer, laat zich er kreunend achter zakken. Het is oorlog in het nieuwe toneelstuk van Daniël Samkalden. Waar en wanneer wordt niet nader geduid, doet er ook niet toe, oorlogen zijn overal gruwelijk en krankzinnig – altijd, lijkt Samkalden te zeggen. Meer dan om maatschappelijk engagement gaat het in deze lunchvoorstelling om de idiotie van oorlog, om wat principes en idealen nog voorstellen als je levensgevaarlijk gewond strandt in vijandelijk gebied.
Samkalden schreef Oorlog voor De Pooiers, een vriendengroep van de Amsterdamse Toneelschool, die de afgelopen jaren op onregelmatige basis frisse, nieuwe voorstellingen speelden in Bellevue. Een anti-oorlogsstuk is het geworden, zoals de film The thin red line, maar dan met absurde dialogen. De beginscène is er een mooi voorbeeld van. Een gewonde korporaal (Guy Clemens) probeert contact te leggen met zijn regiment. Er volgt een bizar gesprek door portofoons, vol onbegrip en ongerijmdheden. Als iets later twee soldaten (Samkalden en Merijn de Jong) en een krijgsgevangene (Abel Nienhuis) zich bij de korporaal voegen, lekt de logica in hun dialogen steeds verder weg.
Regisseur Antoine Uitdehaag (Augustus Oklahoma) heeft met veel black-outs, realistische legerkostuums en een geluidsband geprobeerd filmisch theater te maken van het talige toneelstuk. Aanvankelijk gaat zijn werkwijze aardig samen met de absurdistisch-humoristische dialogen. Weggaan of niet weggaan, dat is de vraag die zich al vrij snel aan de mannen opdringt. Verlaten ze hun positie om veiliger grond te zoeken of blijven ze achter hun heuveltje waar het misschien niet veilig is, maar waar ze wel beschutting hebben, in ieder geval voor het moment? Gaandeweg neemt het gesteggel tussen de vier groteske vormen aan. Er zijn komische vondsten, maar ze kunnen niet voorkomen dat het stuk met de acteurs aan de haal gaat. De existentiële vragen die de militairen zichzelf stellen en hun gefilosofeer over de liefde laten zich moeilijk rijmen met de uitzichtloosheid van hun situatie. De komst van een paddenstoelen zoekend Roodkapje-achtige meisje maakt het geheel niet coherenter. Het is altijd genieten van het sympathieke spel van De Pooiers, daar komen Samkaldens talige geestigheden nog bij, maar gebrek aan samenhang en richting doen de voorstelling dit keer ontsporen en uit de bocht vliegen.
Oorlog, De Pooiers/Bellevue Lunchtheater. Gezien 6/4 Bellevue. Daar nog te zien t/m 29/4.
** (2 sterren)
Reacties (0)