Niet zomaar een meisje met een gitaar

Nee, ze is niet zomaar een meisje met een gitaar, zegt Marike Jager (1979). Maar zo is ze wel ooit begonnen: als achttienjarige backpacktoerist in Australië, muziek makend met andere reizigers op het strand of tussen de wasmachines in washokken van youth hostels waar het zo lekker galmt. Nu zingt ze er een liedje over: big girl, ready to go away from here / leave like they do in the movies / grow up, be a mindful traveler. Met een plingplong-intro en harmonieus refreintje zoals ze leerde van de muzikale helden uit haar kindertijd, The Beatles, ‘die eigenlijk heel leuke kinderliedjes zongen, zo met die koortjes en tamboerijn’. Later werd ze ‘echt’ fan, en bovendien verliefd op Ringo Star, de lelijkste van de vier, maar ja, ze wilde zo graag drummer worden. Nu bewondert ze niet alleen de melodieuze singer-songwriterliedjes van Paul McCartney maar ook de venijnige wendingen die John Lennon aan de nummers kon geven. Zo wil ze ook schrijven: “Mooie liedjes die wringen.”

En het lukt. Het lukt steeds beter om muziek te maken die niet keurig netjes rechtdoor loopt, maar af en toe prettig uit de bocht vliegt. Om te verrassen binnen één album, want dat móet –  zeker bij een derde plaat. Als je dan nog steeds door moddert op de weg waarop je ooit begonnen bent, haken mensen af, je moet altijd beter worden.

Wat dat betreft voldoet ze aan haar eigen criteria: de carrière van Marike Jager kent één dwingende richting en die is omhoog. Van lovend ontvangen debuutalbum via clubtours, festivals en een optreden in De Wereld Draait Door tot Edisonnominaties. Haar muziek werd vergeleken met het duistere, rusteloze van Tom Waits en het harmonieuze van The Beatles. Zelf luisterde ze tijdens het schrijven veel naar singer-songwriter Fiona Apple, later ook naar Leslie Feist. Zondag, speelt ze in de Kleine Komedie de première van haar tweede theatertour Here comes the night, samen met multi-instrumentalisten Henk Jan Heuvelink en Nicky Hustinx. Geweldig, noemt ze het spelen tussen de coulissen, ‘omdat het in het theater zo stil en zo ontzettend gevoelig is’. Omdat je er niet wegkomt met matige muziek want het publiek luister écht en is veel geconcentreerder dan in het clubcircuit waar altijd ruis is. Daarom vindt ze het ook ‘zo superjammer dat jongeren zo weinig naar het theater gaan, terwijl daar veel gavere dingen gebeuren dan op poppodia’.

Met een stem die huppelt, schuurt, uitschiet en streelt zingt Jager liedjes van haar derde album Here comes the night, dat ze vorig voorjaar uitbracht onder haar eigen label Morning Coffee Records. Critici prezen de authentieke luisterliedjes en haar ontwapenende persoonlijkheid. Niet zo verwonderlijk met die kuiltjes en dat grappige scheve haar. Maar vervoerender is de geestdrift waarmee ze over haar liedjes praat. Over Grammy-winnaar Tchad Blake die werkte met Elvis Costello en Tom Waits en Here comes the night mixte tot een dynamisch, filmisch geheel. Die een spannend palet voor haar liedjes creëerde door diepte en kleur aan de muziek toe te kennen en haar kippenvel bezorgde met zijn versie van haar eigen Natural way.

Over de ‘audiomachinist’ die ze op een dag tegenkwam. Die in het echte leven Geert Jonkers heet, maar voor haar de audiomachinist bleef vanwege de krankzinnige instrumenten die hij voor de voorstelling maakte: ‘de kraak’, ‘de horizon’, ‘de trashkit’ – een drumstel vervaardigd van oude zooi. Allemaal bouwsels waaraan je de wonderlijkste geluiden kunt onttrekken, die de liedjes omlijsten en het publiek meenemen naar een donkere haven met aanrollende golven en krakende scheepboegen. Want dat is de rode lijn in de voorstelling, vertelt Jager: de nacht en het water. Die keren steeds terug in haar liedjes, waarvan ze er een aantal schreef op Schiermonnikoog. “Ik wil de mensen het gevoel geven dat je hebt als je in het donker door de duinen loopt. De geluiden die je dan hoort, maar ook de stilte die je ervaart. Ik houd van de nacht, in het donker luister je intenser.”

Here comes the night, Marike Jager. 22/1 De Kleine Komedie (première). 17/2 Schouwburg Amstelveen, 18/2 De Meervaart. www.marikejager.com