Al twintig jaar wachten lezers op het slot van Tonke Dragts tweeluik Zeeën van tijd. Decennialang werd ze geroemd als één van de grootste jeugdboekenschrijvers van haar tijd. In 2004 werd De brief voor de koning uitgeroepen tot het mooiste jeugdboek van de afgelopen vijftig jaar. Daarna werd het stil. Op zoek naar de schrijfster, die zich het liefst schuilhoudt in haar boeken.

Het is niet vanwege het geld, verzekeren de meesten. Of wegens gebrek aan erkenning, ook zo’n vaak gehoorde veronderstelling – met die erkenning zit het bij iedereen wel goed. Het was ook geen stiekeme wens toen ze lang geleden hun eerste zin fictie op papier zetten, en die zin geen publiek van volwassenen maar van kinderen bleek aan te spreken.

Zou Arnon Grunberg ooit zijn gevraagd of hij gek op zijn lezers is? Of W.F. Hermans of hij van mensen hield? Als het ze is gevraagd, dan was het antwoord van geen belang: schrijvers moeten goede boeken schrijven, hoe ze zich verhouden tot degenen die ze lezen is irrelevant.

Soms glipt een bijzonder boek er tussendoor. Geen krant die het opmerkt, geen boekhandelaar die in de gaten heeft dat hij iets mist. Een paar jaar geleden moest Dolf Verroen met Slaaf kindje slaaf de Deutsche Jugendliteraturpreis winnen voor Nederlandse recensenten wakker schrokken. Iets soortgelijks gebeurde met Garmanns zomer van de Noorse schrijver en illustrator Stian Hole, waarvan dit voorjaar de vertaling verscheen. Het boek won de prestigieuze Bologna Ragazzi Award en kreeg vorig jaar de Deutsche Jugendliteraturpreis, maar in de Nederlandse media bleef het stil.

Een klont zussen, een oorlog, een oma uit één stuk, een onwrikbaar paard – het zijn ingrediënten die Martha Heesens nieuwe jeugdboek Bajaar gemeen heeft met Benny Lindelaufs bekroonde en geprezen jongerenepos De hemel van Heivisj. Verder zijn de verhalen geheel verschillend, of het moet zijn dat Heesens boek ook zo geslaagd is: zo hecht van vorm, zo mooi van taal.