Oom Wanja

Hummelinck Stuurman

Geplaatst op maandag, 27 februari 2012. Categorie: Parool, Theater, Recensie

Daar zit hij, in de keuken van het familielandgoed waar zijn beste jaren roemloos vergleden. In zijn troosteloze blik liggen al z’n vruchteloos pogen, het vergeefs hunkeren en de uitzichtloosheid van een toekomst die zich vreugdeloos voor hem uitstrekt, besloten. Pierre Bokma, die eerder op de avond nog komedie maakte van de titelrol van Tjechovs Oom Wanja (1897), laat in de slotscène alle decorum varen. Hij heeft het geprobeerd, maar is tekortgeschoten. In zijn liefde voor de onbereikbare Jelena, in zijn woeste, maar richtingloze poging degene die hem het meest tergt overhoop te schieten. Het pleidooi van zijn zorgzame, eveneens in de liefde afgewezen nichtje Sonja om ondanks alles dóór te gaan, lijkt langs zijn ineengezakte gestalte af te glijden.

Bokma draagt deze Tjechov-regie van Gerardjan Rijnders, de tweede van een drieluik (naar het eerst deel wordt verwezen met een opgezette meeuw in een stellingkast). Hij maakt van Wanja een beklagenswaardig personage, dat zijn omgeving provoceert met bittergeestige boutades en lomp dronkemansgelal, maar dat ook deernis wekt als hij machteloos toeziet hoe het brandpunt van zijn verlangen vrijt met een ander. Die ander is de arts Astrov, een mooie rol van Hein van der Heijden; charmante opportunist en verleidelijke huisvriend ineen en de tweede pijler waarop deze voorstelling drijft. Als hoogopgeleide die alle illusie heeft laten varen, oefent Astrov een grote aantrekkingskracht op de knappe, maar met de gepensioneerde professor Serebrajov gehuwde Jelena (Eline ten Camp als wonderlijke Daphne Deckers lookalike) en op de hardwerkende Sonja (Randy Fokke). Die laatste vraagt haar stiefmoeder Jelena Astrovs genegenheid voor haar te polsen. In een vertrouwelijk een-tweetje is het Fokke die als ouwe vrijster in wording schittert met haar dweepziek verlangen.
Onvervulde liefde, het verlangen naar een andere plek, onvrede met het hier en nu – het zit allemaal in deze weemoedige levensschets. Meer dan in De meeuw is er in Rijnders’ Oom Wanja ruimte voor droefenis. Thomas de Bres legt als de ongelukkige Telegin een tapijt van zacht treurig gitaargetokkel onder de voorstelling, dat het gevoel van leegte en gemis verhevigt. Opnieuw worden emoties van ongeluk en verdriet nogal sterk geventileerd en heeft Rijnders soms iets te opzichtig op de lach geregisseerd, maar de stille tragiek van de personages, gevangen in hun apathische levens, sijpelt dit keer voelbaar door hun schijnvrolijkheid heen.

Oom Wanja, Hummelinck Stuurman. Regie Gerardjan Rijnders. Gezien 24/2 DeLaMar. 23/3 Schouwburg Amstelveen, 29/5-10/6 DeLaMar.

*** (3 sterren)

Social Bookmarks

Reacties (0)

Reageer op dit artikel

Vul aub uw naam en e-mailadres in. Het e-mailadres wordt niet getoond op de website.

Annuleer Reactie wordt geplaatst...